Wara 150 sena, l-akbar knisja Kattolika tan-Norveġja finalment ġiet ikkonsagrata

Bryan Lawrence Gonsalves via EWTN News

“F’kull Quddiesa mqaddsa, meta nħares lejn il-knisja mill-artal, nara d-dinja kollha quddiemi.”

Għal Dom Alois Brodersen, kanoniku regolari Agostinjan u kappillan tal-Knisja Kattolika ta’ San Pawl f’Bergen, in-Norveġja, dawk il-kelmiet jaqbdu r-realtà tal-ħajja parrokkjali.

Wieqaf quddiem kongregazzjoni li tirrappreżenta aktar minn 120 nazzjonalità, huwa jara t-twettiq ta’ viżjoni li l-fundaturi tal-parroċċa immaġinaw għall-ewwel darba kważi 150 sena ilu.

Meta nbniet San Pawl fis-snin sebgħin tas-seklu dsatax, kienet tilqa’ aktar minn 300 ruħ minkejja li kienet isservi komunità Kattolika ta’ ftit għexieren ta’ fidili biss. Il-fundaturi tagħha ħasbu li l-knisja kienet pont missjunarju għall-Kattoliċiżmu fin-Norveġja. Snin wara dik il-viżjoni twettqet.

Illum, il-parroċċa hija dar għal kważi 20,000 Kattoliku minn aktar minn 120 nazzjon.

“Li tesperjenza dawn in-nies kollha minn kull post fid-dinja jingħaqdu flimkien u jaħdmu għal Kristu, il-pjetà u l-fedeltà tagħhom, dak hu l-akbar rigal,” qal Brodersen lil EWTN News.

L-Isqof Fredrik Hansen ta’ Oslo, in-Norveġja, jippresiedi l-konsagrazzjoni tal-Knisja ta’ San Pawl f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen
L-Isqof Fredrik Hansen ta’ Oslo, in-Norveġja, jippresiedi l-konsagrazzjoni tal-Knisja ta’ San Pawl f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen

Dik il-viżjoni ngħatat sinifikat ġdid fit-28 ta’ Ġunju, meta l-Isqof Fredrik Hansen ikkonsagra solennement il-Knisja ta’ San Pawl seklu u nofs wara li l-bini nfetaħ għall-ewwel darba għall-qima.

Knisja mibnija fuq il-fidi u l-viżjoni

Il-kongregazzjoni ddedikata lil San Pawl twaqqfet fl-1858 bil-barka tal-Papa Piju IX. Hekk kif il-komunità Kattolika kibret b’mod kostanti, il-mexxejja tal-parroċċi akkwistaw art f’dak li dak iż-żmien kien il-periferija ta’ Bergen u bdew jibnu knisja permanenti fl-1864.

Iddisinjata mill-arkitett Taljan Edoardo A. Mella, il-knisja ħadet 12-il sena biex titlesta. Il-kostruzzjoni tagħha ġiet iffinanzjata permezz ta’ sforz internazzjonali ta’ ġbir ta’ fondi mmexxi mill-kappillan tal-parroċċa Dun Daniel Stub, li kiseb l-appoġġ tal-Papa Piju IX, l-Imperatur Franz Joseph tal-Awstrija, ir-Reġina Josephine tan-Norveġja u l-Iżvezja, u Kattoliċi madwar l-Ewropa.

L-Isqof Fredrik Hansen jidlek l-artal bil-griżma sagra waqt il-konsagrazzjoni tal-Knisja ta’ San Pawl f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen
L-Isqof Fredrik Hansen jidlek l-artal bil-griżma sagra waqt il-konsagrazzjoni tal-Knisja ta’ San Pawl f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen

Meta ġiet iċċelebrata l-ewwel Quddiesa fit-30 ta’ Ġunju 1876, il-gazzetta Bergens Tidende ddeskriviet il-knisja l-ġdida bħala “waħda mill-isbaħ postijiet ta’ qima fil-pajjiż kollu.”

Madankollu ċerimonja importanti waħda qatt ma seħħet.

Skont Brodersen, il-knisja ma ġietx iddedikata solennement meta nfetħet għax iċ-ċerimonja kienet teħtieġ isqof assistit minn 14-il qassis — aktar kleru milli setgħet tipprovdi l-komunità Kattolika ġdida ta’ Bergen. Għalkemm l-artal ġie kkonsagrat waqt ir-rinovazzjonijiet fl-1972, il-knisja nnifisha baqgħet mhux iddedikata għal kważi seklu u nofs.

Tlestija ta’ missjoni ta’ 150 sena

Dan inbidel fit-28 ta’ Ġunju, meta Hansen ikkonsagra formalment il-Knisja ta’ San Pawl, billi daħal fil-bini storiku akkumpanjat minn “buekorps” tradizzjonali, wieħed mill-korpi distintivi tal-marċ tas-subien ta’ Bergen li t-tnabar tagħhom ilhom parti mill-wirt kulturali tal-belt.

Għal Hansen, il-konsagrazzjoni rrappreżentat ħafna aktar milli sempliċement korrezzjoni ta’ żball storiku.

“Huwa dwar li jitlesta x-xogħol ta’ tant nies, li sar matul tant snin,” qal lil EWTN News. Filwaqt li kkwota kliem Kristu li “wieħed jiżra’ u ieħor jaħsad,” qal li l-Kattoliċi tal-lum ikomplu jibnu fuq ix-xogħol mibdi mill-ġenerazzjonijiet ta’ qabel li żergħu ż-żerriegħa tal-Knisja fil-punent tan-Norveġja.

B’ħarsa ’l quddiem, Hansen esprima t-tama li l-anniversarju jispira evanġelizzazzjoni mġedda. Filwaqt li ddeskriva lil San Pawl bħala parroċċa ta’ kważi 20,000 fidil moqdija minn 10 saċerdoti, seba’ sorijiet reliġjużi, żewġ skejjel, bosta komunitajiet nazzjonali, u programm kateketiku li qed jikber, qal li jittama li ċ-ċelebrazzjoni ssaħħaħ il-missjoni tagħha li “tgħallem il-fidi, tiċċelebra s-sagramenti, u tibni l-komunità parrokkjali.”

Għall-Kattoliċi li jgħixu f’soċjetajiet dejjem aktar sekulari, żied jgħid, “ix-xhieda komuni u entużjasta tagħna tal-fidi Kattolika hija kruċjali. B’dan insaħħu l-komunità tagħna stess u nippridkaw lis-soċjetà inġenerali.”

Il-Knisja universali f’parroċċa waħda

Saċ-ċentenarju tal-knisja fl-1976, is-sħubija kienet laħqet madwar 1,100. Illum tgħodd kważi 20,000, b’ħafna mit-tkabbir immexxi minn mewġ suċċessivi ta’ immigrazzjoni mill-Vjetnam, l-Indja, iċ-Ċilì, il-Filippini, il-Polonja, il-Litwanja, u għexieren ta’ pajjiżi oħra.

“Għandna aktar minn 120 nazzjon differenti fil-parroċċa,” qal Brodersen. “Kollha jġibu magħhom il-pjetà tagħhom, it-tradizzjonijiet tagħhom, u huma attivi ħafna fil-parroċċa.”

L-Isqof Fredrik Hansen, imdawwar minn qassisin, sorijiet reliġjużi, u qaddejja tal-artal, wieqaf barra l-Knisja ta’ San Pawl wara l-konsagrazzjoni tagħha f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen
L-Isqof Fredrik Hansen, imdawwar minn qassisin, sorijiet reliġjużi, u qaddejja tal-artal, wieqaf barra l-Knisja ta’ San Pawl wara l-konsagrazzjoni tagħha f’Bergen, in-Norveġja, fit-28 ta’ Ġunju 2026. | Kreditu: Hoang Van Nguyen

Minflok ma qasam il-parroċċa, huwa spjega li d-diversità saħħitha. Matul il-purċissjoni annwali ta’ Corpus Christi f’Bergen, il-komunitajiet nazzjonali ewlenin tal-parroċċa kull waħda minnhom iħejju wieħed mill-artali ta’ barra.

“Kulħadd qed jaħdem flimkien fuq dan il-proġett kbir,” qal.

Il-karattru universali ta’ San Pawl isir tanġibbli hekk kif il-knisja tiċċelebra Quddies bin-Norveġiż, bil-Vjetnamiż, bl-Ispanjol, bil-Franċiż, bil-Pollakk, bil-Litwan, bit-Tamil, u bit-Tagalog, u tirrifletti l-isfondi diversi tal-parruċċani tagħha.

Madankollu ħafna parruċċani jattendu regolarment liturġiji barra l-komunitajiet lingwistiċi tagħhom stess, inkluż il-Quddiesa bil-Latin tas-Sibt filgħaxija. “Il-Quddiesa Mqaddsa hija hemm għal kulħadd,” innota Brodersen. “Mhux biss dwar il-fehim tal-kliem li jingħad, għax taf il-Quddiesa u tieħu sehem fiha bl-amment.”

Għalih, San Pawl juri li d-diversità kulturali m’għandhiex għalfejn iddgħajjef il-Knisja iżda tista’ tapprofondixxi x-xhieda tagħha.

“Huwa possibbli, bid-differenzi kollha fil-lingwa, kultura, u kwalunkwe ħaġa oħra, li naħdmu flimkien,” qal. “Huwa possibbli li nkunu wieħed fi Kristu.”

“Meta n-nies jaraw din il-knisja tant mimlija li xi kultant in-nies ikollhom joqogħdu barra għax ma jkunx hemm aktar spazju ġewwa,” irrifletta Brodersen, huma jiltaqgħu ma’ xi ħaġa dejjem aktar mhux komuni f’ħafna mill-Ewropa tal-Punent.

U kull darba li joqgħod ħdejn l-artal u jħares lejn kongregazzjoni miġbura minn kull kontinent, jara l-viżjoni li kellhom il-fundaturi tal-Knisja ta’ San Pawl.

“Nara d-dinja kollha magħquda fl-adorazzjoni.”

LURA GĦALL-FAĊĊATA