Diego López Colín via Catholic News Agency
Ir-rappreżentazzjoni perenniment popolari tal-passjoni, il-mewt u l-qawmien ta’ Kristu, li ssir kull Ġimgħa Mqaddsa fis-settur ta’ Iztapalapa fil-Belt tal-Messiku, ġiet iddikjarata Wirt Kulturali tal-Umanità mill-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO).
Id-deċiżjoni ttieħdet waqt laqgħa tal-UNESCO fi New Delhi, l-Indja, fejn ġiet riveduta u approvata n-nominazzjoni tat-Triq Sagrali ta’ Iztapalapa .
Waqt li kienet qed titkellem fl-avveniment, Edaly Quiroz, id-deputat direttur tal -Istitut Nazzjonali tal-Antropoloġija u l-Istorja tal-Messiku , qalet li l-Ġimgħa Mqaddsa f’Iztapalapa mhijiex sempliċement wirja teatrali iżda manifestazzjoni “ta’ unità, fidi, u reżiljenza li tgħaqqad eluf ta’ nies f’eżerċizzju kollettiv ta’ memorja, identità, u parteċipazzjoni.”
Fuq il-websajt tagħha , l-UNESCO tiddikjara li din il-lista tinkludi “prattiki, għarfien, u espressjonijiet li l-komunitajiet jirrikonoxxu bħala parti mill-identità kulturali tagħhom” u tenfasizza l-ħtieġa li dawn jiġu protetti għall-ġenerazzjonijiet futuri.
Juan Pablo Serrano, kustodju tax-xbieha tal-Mulej tal-Għar Żgħir fil-Katidral ta’ Iztapalapa, spjega f’intervista ma’ ACI Prensa, is-sieħeb tal-aħbarijiet bl-Ispanjol tas-CNA, li din it-tradizzjoni hija marbuta mill-qrib mal-oriġini tax-xbieha u ma’ wegħda tas-seklu 19 li saret mill-komunità.
Huwa rrakkonta li fl-1687, xbieha ta’ Kristu kienet qed tiġi ttrasportata minn Oaxaca lejn il-Belt tal-Messiku għar-restawr. Matul il-vjaġġ, dawk li kienu qed iġorruha strieħu f’għar fl-Għolja tal-Istilla, u meta ppruvaw ikomplu l-vjaġġ tagħhom, “ma setgħux iċċaqalqu x-xbieha aktar.”
“Kien mifhum li x-xbieha li tirrappreżenta lil Kristu fil-qabar riedet tibqa’ hemm. [Billi kien f’għar] bdiet tiżviluppa devozzjoni partikolari ħafna,” innota.
Serrano spjega li l-konnessjoni diretta mad-deskrizzjoni tal-Istazzjonijiet tas-Salib qamet fl-1833 waqt epidemija tal-kolera. Meta ffaċċjaw l-għadd kbir ta’ mwiet, l-abitanti ġarrew ix-xbieha f’purċissjoni u talbu l-interċessjoni ta’ Kristu. Wara diversi jiem ta’ talb, il-pesta waqfet, avveniment li ġie interpretat bħala miraklu.
Madwar żewġ miljun parteċipant fl-2025
Wara dak l-avveniment, il-komunità wegħdet li tirreċta l-passjoni, il-mewt, u l-qawmien ta’ Kristu kull sena bħala sinjal ta’ gratitudni, u kull sena t-tradizzjoni kibret, kemm fin-numru ta’ parteċipanti kif ukoll fl-udjenza. Fil-Ġimgħa Mqaddsa tal-2025 biss, ġibdet madwar żewġ miljun ruħ.
Serrano esprima l-ferħ tiegħu għar-rikonoxximent, li qal li “hija xi ħaġa li aħna [r-residenti] dejjem niftaħru biha bi kburija u unur.”
Huwa nnota li matul is-snin li kien inkarigat mix-xbieha ra l-wasla ta’ eluf ta’ viżitaturi, inklużi nies li ma jidentifikawx ruħhom bħala Kattoliċi, li “meta jinġibdu mir-rappreżentazzjoni, iżuru x-xbieha, iżuru l-knisja, u jesperjenzaw riflessjoni vera f’qalbhom u konverżjoni reali.”
Serrano enfasizza li dan l-istatus ġdid jirrappreżenta impenn akbar għall-komunità sabiex iċ-ċelebrazzjoni tkun tista’ tkompli tkun “espressjoni ta’ gratitudni lejn Alla. Kull ħaġa li ssir bħala offerta lil Alla fl-aħħar mill-aħħar issir [forma ta’] katekeżi u evanġelizzazzjoni.”