Elias Turk via Catholic News Agency
Il-Papa Ljun XIV telaq minn Ruma nhar il-Ħamis filgħodu għall-ewwel vjaġġ appostoliku internazzjonali tiegħu. Il-vjaġġ wiesa’ — li jinkludi laqgħat ekumeniċi storiċi, ġesti profondament simboliċi ta’ talb, u żjarat pastorali f’komunitajiet Kristjani taħt pressjoni — mistenni jenfasizza l-prijoritajiet tal-Papa ta’ unità, paċi, u inkoraġġiment f’reġjun immarkat kemm minn fidi antika kif ukoll minn tbatija preżenti.
L-ajruplan papali telaq ftit qabel it-8 ta’ filgħodu mill-Ajruport ta’ Fiumicino, lejn il-kapitali tat-Turkija, Ankara. Mal-wasla, il-Papa kellu jżur il-Mawżolew ta’ Atatürk, mibni ad unur Mustafa Kemal Atatürk, fundatur u l-ewwel president tar-Repubblika Torka. Imbagħad se jivvjaġġa lejn il-Palazz Presidenzjali għal laqgħa mal-President Recep Tayyip Erdoğan u diskors lill-awtoritajiet, lir-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili, u lill-korp diplomatiku. Il-Papa mhux se jibqa’ matul il-lejl f’Ankara iżda se jkompli bl-ajru lejn Istanbul fl-istess jum.

Żjara ffukata fuq l-ekumeniżmu
Iż-żjara fit-Turkija tiffoka fuq l-1,700 anniversarju tal-Ewwel Konċilju ta’ Niċea. Il-Papa se jipparteċipa f’servizz ta’ talb ekumeniku f’Iznik, is-sit tal-konċilju storiku li artikola t-tagħlim Nisrani dwar in-natura ta’ Kristu u afferma l-Kredu Niċen. Il-konċilju ħareġ ukoll normi dixxiplinarji u stabbilixxa data komuni għall-Għid.
Matul iż-żjara tiegħu, il-Papa se jieħu sehem f’diversi ċerimonji u mistenni jiffirma dikjarazzjoni konġunta mal-Patrijarka Ekumeniku Bartilmew I ta’ Kostantinopli. Huwa se jżur ukoll il-Moskea tas-Sultan Ahmed ta’ Istanbul.
Ommissjoni notevoli mill-itinerarju tal-Papa hija Hagia Sophia, il-knisja Biżantina li saret moskea u li l-gvern Tork għażel bħala mużew miftuħ għall-fidi kollha fis-seklu 20. Il-Papa Franġisku żar il-monument fl-2014, fl-aħħar żjara papali fit-Turkija, iżda qal li kien “imnikket profondament” meta l-gvern bidlu lura f’moskea sitt snin wara. Il-Patrijarka Bartilmew ipprotesta wkoll kontra l-bidla.
Iż-żjara tal-Papa Ljun għandha sinifikat partikolari għall-komunità Nisranija żgħira tat-Turkija, li tfittex l-appoġġ u l-inkoraġġiment tal-Papa. Il-motto għaż-żjara huwa “Mulej wieħed, fidi waħda, magħmudija waħda.” Il-komunità Kattolika rat diversi attakki fl-aħħar deċennji, bħall-qtil ta’ Dun Andrea Santoro fi Trabzon fl-2006 u l-assassinju tal-Vigarju Appostoliku tal-Anatolja, l-Isqof Luigi Padovese, fl-2010. Fl-2024, żewġ persuni attakkaw il-Knisja ta’ Santa Marija fid-distrett ta’ Sariyer f’Istanbul waqt il-Quddiesa, u dan wassal għall-mewt ta’ persuna waħda li kienet qed tattendi s-servizz. L-Istat Iżlamiku ħa r-responsabbiltà għall-aħħar attakk.
L-Insara wkoll, bħall-bqija tal-popolazzjoni, qed jiffaċċjaw il-konsegwenzi ekonomiċi ta’ inflazzjoni qawwija fil-lira Torka, il-munita nazzjonali, f’dawn l-aħħar snin. Bl-istess mod, għaddew mill-effetti devastanti tat-terremot li ħakem in-nofsinhar tat-Turkija fi Frar 2023.

Messaġġ ta’ paċi għal-Libanu
Wara t-Turkija, il-Papa se jivvjaġġa lejn il-Libanu. Meta tkellem mal-ġurnalisti x-xahar li għadda, huwa qal li hemmhekk se jkollu “l-opportunità li jxandar għal darb’oħra l-messaġġ ta’ paċi fil-Lvant Nofsani, f’pajjiż li tant sofra.”
L-itinerarju ta’ Ljun fil-Libanu jenfasizza kemm l-għeruq Kristjani profondi tan-nazzjon kif ukoll it-trawma reċenti tiegħu. Il-Papa se jżur il-qabar ta’ San Charbel, qaddis Maronita meqjum, f’Annaya, jiltaqa’ maż-żgħażagħ barra l-Patrijarkat Maronita f’Bkerke, u jqatta’ ħin fit-talb sieket fis-sit tal-isplużjoni tal-port ta’ Beirut fl-2020, li qatlet aktar minn 236 persuna u feriet aktar minn 7,000, skont Human Rights Watch .
Il-komunità Nisranija tal-Libanu għaddiet minn snin ta’ tbatija — mill-kollass ekonomiku tal-2019 sal-isplużjoni tal-2020, kif ukoll ġlied kontinwu bejn Iżrael u Hezbollah minn Ottubru 2023. Għalkemm imdgħajfa mill-emigrazzjoni u l-kriżi, il-Kristjani jibqgħu ċentrali għall-ħajja politika u soċjali tan-nazzjon: il-president, il-kmandant tal-armata, u l-gvernatur tal-bank ċentrali jridu jkunu kollha Kattoliċi Maroniti, u l-Parlament huwa maqsum b’mod ugwali bejn il-Kristjani u l-Musulmani.
Ħafna Nsara Libaniżi telqu mill-pajjiż fit-tfittxija ta’ stabbiltà u opportunitajiet ekonomiċi. Għal dawk li għadhom hemm, il-preżenza tal-Papa hija meqjusa b’mod wiesa’ bħala sinjal ta’ tama, partikolarment matul is-Sena tal-Ġublew tat-Tama tal-2025.