Hannah Brockhaus via EWTN News

Il-Papa Ljun XIV talab it-Talba ta’ Filgħaxija fil-Katidral ta’ Notre-Dame nhar il-Ġimgħa, u b’hekk sar l-ewwel Papa li poġġa sieq fil-knisja monumentali minn mindu nbniet mill-ġdid wara n-nar tal-2019 li qered is-saqaf, in-navata u l-kampnar tagħha.

Inqas minn sentejn wara l-ftuħ mill-ġdid tiegħu, Ljun rrifletta fuq il-katidral ikoniku, li, “aktar minn kwalunkwe [post] ieħor, stieden lin-nies ta’ Pariġi għal sekli sħaħ biex jerfgħu għajnejhom lejn is-sema.”

“Għaddew seba’ snin minn meta d-dinja kollha, b’nifs imkisser, rat il-katidral jinħakem minn nirien terribbli,” qal fl-omelija tiegħu. “Dak l-uġigħ ma ħassux biss il-Kattoliċi, u lanqas biss dawk li jemmnu.”

“F’dak il-mument traġiku rrealizzajna li Notre-Dame hija aktar minn monument,” qal il-Papa. “L-isforz kollettiv biex tinbena mill-ġdid, u l-isplendur tar-riżultat juru li qalb poplu tħabbat hawn, u li hawn ninsabu fiċ-ċentru ħaj ta’ ċivilizzazzjoni, fejn il-passat u l-futur jgħannqu, fejn is-sema u l-art jiltaqgħu.”

Is-servizz tat-talb fil-katidral Gotiku famuż kien l-ewwel laqgħa tal-Papa Ljun mal-Knisja Kattolika ta’ Pariġi waqt iż-żjara tiegħu fi Franza bejn il-25 u t-28 ta’ Settembru.

Hawnhekk Ljun kellem lill-kleru Kattoliku u lir-reliġjużi tal-pajjiż — il-knisja mibnija mill-ġdid ipprovdiet ambjent xieraq għall-messaġġ tiegħu li “din il-Katidral twieldet mill-ġdid sabiex intom ukoll tistgħu titwieldu mill-ġdid magħha f’impetu ġdid lejn il-qdusija u l-missjoni ta’ kuljum.”

Ljun jindirizza lill-Kattoliċi ta’ Franza f’mument kritiku fl-istorja tagħhom, hekk kif jilqgħu numru dejjem jikber ta’ konvertiti. Dan l-Għid, Franza rreġistrat aktar minn 20,000 magħmudija ta’ adulti u adolexxenti , żieda ta’ 20% min-numru diġà rekord fl-2025, li ra żieda ta’ 45% miċ-ċifri tal-2024.

Minkejja x-xejra inkoraġġanti, il-pajjiż qed ikompli jikber aktar sekularment. L-aħħar dejta dwar l-identità reliġjuża fi Franza, fl-2019-2020, sabet li 51% tal-adulti fi Franza jgħidu li m’għandhom l-ebda affiljazzjoni reliġjuża, żieda ta’ 8% minn għaxar snin qabel. Filwaqt li 29% tal-popolazzjoni tidentifika ruħha bħala Kattolika, l-istħarriġ sab li 8% biss jgħidu li jmorru l-Knisja regolarment, skont l-Institut National D’Etudes Démographiques .

Il-Katidral ta’ Notre-Dame reġa’ fetaħ f’Diċembru 2024, ftit aktar minn ħames snin wara li n-nies madwar id-dinja raw in-nar tal-knisja b’orrur. Ix-xogħol ta’ restawr tal-katidral Gotiku kompla sal-2026.

Fl-omelija tiegħu, il-Papa Ljun rrifletta fuq is-simboliżmu tal-arkitettura tal-katidral, is-sede tal-arċisqof ta’ Pariġi.

“Id-disinn tas-salib tal-Katidral, fejn il-ġebel u d-dawl jingħaqdu flimkien, jevoka l-laqgħa tad-dinja u s-sema. Jiġbor u jordna l-ġrajjiet tal-istorja, minsuġin bil-ferħ u t-tbatijiet umani. Iżommhom flimkien f’dinamika simbolika li tittrasforma dawn l-espressjonijiet diversi f’lingwa ħajja, u tgħaqqadhom f’kollox,” qal.

Qabel it-Talba ta’ Filgħaxija, il-Papa Ljun resaq lejn il-katidral bil-mixi biex isellem lil dawk miġbura barra.

Mariana González, ta’ 31 sena, kienet waħda minn mijiet ta’ nies li raw lill-Papa Ljun hekk kif wasal għat-Talba ta’ Filgħaxija.

González, li flimkien ma’ żewġha u bintha ta’ 7 xhur stenniet madwar erba’ sigħat biex tara lill-Papa, qalet lil EWTN News li “huwa speċjali ħafna għal [il-Papa Leo] li jkun hawn, mhux biss biex jarah iżda biex jisma’ l-messaġġ li għandu għall-poplu Franċiż kollu, għal dawk minna li ngħixu fi Franza u fid-dinja kollha.” González, li hija Kolombjana-Amerikana u tgħix f’Pariġi, qalet li temmen li “ż-żjara tiegħu se tmiss ukoll ħafna qlub hawn u nistenna bil-ħerqa li nara l-frott kollu li se ġġib iż-żjara tiegħu.”

L-awtoritajiet lokali stmaw li 300,000 ruħ għamlu kju biex jilqgħu lil Ljun barra Notre-Dame u tul it-triq ta’ żewġ mili u nofs mill-avveniment preċedenti tiegħu fil-kwartieri ġenerali tal-UNESCO sal-katidral, qal il-Vatikan.

Malli daħal fil-katidral, il-Papa żar kappella biex jitlob quddiem is-Sagrament Imqaddes u mbagħad ivvenera relikwa tal-Kuruna tax-Xewk. Il-katidral, li ftit mumenti qabel kien infaqa’ f’applaws u għajjat ​​ta’ “Papa Léon,” kien sieket.

Wara li libes l-ilbies saċerdotali għat-talb, Ljun resaq lejn l-artal għat-toni drammatiċi tal-orgni l-kbir tal-katidral, l-akbar orgni bil-pajpijiet fi Franza.

“Ma rridux ninsew li din il-Katidral, bħal kull knisja oħra, inbniet għall-iskop tat-talb u l-qima ta’ Alla,” fakkar il-Papa fl-omelija tiegħu. “Din il-Katidral mhijiex sempliċement struttura tal-ġebel li għandha tiġi ammirata; minflok, tgħix bil-misteru sagru ċċelebrat fiha. Mingħajr il-liturġija, titlef ruħha.”

Huwa ħeġġeġ lis-saċerdoti u lill-irġiel u n-nisa kkonsagrati biex qatt ma jittraskuraw il-ħbiberija tagħhom ma’ Kristu, biex irawmu ħajjithom interjuri u jqattgħu ħin fit-talb personali u fis-skiet.

“Il-missjoni tagħkom toħroġ fuq kollox minn din ir-relazzjoni intima mal-Mulej, li jistenniek hemm,” qal.

Waqt li rriflettiet dwar l-iskop tal-katidral tat-talb u l-qima ta’ Alla, Ljun qal, “Illum, aktar minn qatt qabel, ngħixu f’era li tidher imċaħħda mill-milja, il-fond u l-wegħda. Is-sempliċità nobbli tal-għana, il-kelma mitkellma u l-ġest liturġiku jistgħu jkunu għal ħafna raġġ ta’ tama, oasi ta’ paċi f’soċjetà iperkonnessa u storbjuża, fejn nistgħu nesperjenzaw il-preżenza tal-Awtur tal-akbar imħabba.”

Fil-messaġġ ta’ merħba tiegħu lil Leo, l-Arċisqof ta’ Pariġi Laurent Ulrich qal, “Ftit iktar minn sena ilu, meta ħadt il-libertà li nistedinkom f’Pariġi, għedtuli li ridtu taraw Notre-Dame! … Ġejtu bħala pellegrin fost dawn il-viżitaturi kollha.”