Il-festa ta’ San Pawl għandha post speċjali fil-qalb tal-poplu Malti, kemm fuq livell storiku kif ukoll fuq livell spiritwali. Din il-festa tfakkar l-avveniment straordinarju tan-nawfraġju ta’ San Pawl fuq il-gżejjer Maltin fis-sena 60 W.K., avveniment li jitqies bħala l-bidu tal-Kristjaneżmu f’Malta. Għalhekk, San Pawl mhux biss hu qaddis importanti fil-Knisja Kattolika universali, imma wkoll missier spiritwali tal-ġens Malti.
Skont l-Atti tal-Appostli, San Pawl kien qed jivvjaġġa lejn Ruma bħala priġunier meta l-vapur li kien fuqu nkiser minn tempesta qawwija u spiċċa Malta. Matul it-tliet xhur li qatta’ fuq il-gżira, San Pawl mhux biss ġie milqugħ b’ospitalità kbira mill-abitanti, imma wettaq ukoll diversi mirakli, fosthom il-fejqan tal-missier ta’ Publju, li skont it-tradizzjoni kien il-gvernatur Ruman tal-gżira. Dawn l-atti saħħew il-messaġġ tal-Evanġelju u wasslu biex ħafna Maltin ta’ dak iż-żmien jemmnu fi Kristu.
Għal Malta, il-festa ta’ San Pawl hi sinjal qawwi tal-identità Nisranija tagħha. Il-fidi Kattolika mhijiex biss tradizzjoni reliġjuża, imma parti mill-istorja, il-kultura u l-mentalità tal-poplu Malti. Matul is-sekli, il-figura ta’ San Pawl kienet sors ta’ kuraġġ u tama, speċjalment fi żminijiet diffiċli bħall-assedji, il-gwerer u l-provi soċjali. Il-Maltin dejjem emmnu li San Pawl hu protettur tal-gżejjer u interċessur quddiem Alla.
Mill-perspettiva tal-fidi Kattolika, San Pawl hu wieħed mill-akbar missjunarji tal-Knisja. Il-konverżjoni tiegħu minn persekutur tal-Insara għal appostlu tal-ġnus hi xhieda qawwija tal-ħniena u l-qawwa trasformattiva ta’ Alla. Il-ħajja u t-tagħlim tiegħu jfakkru lill-Insara li l-fidi mhijiex statika, imma sejħa kontinwa għall-konverżjoni, ix-xhieda u l-qadi tal-oħrajn. Il-messaġġ ta’ San Pawl dwar l-imħabba, il-fidi u t-tama jibqa’ rilevanti anke fid-dinja tal-lum.
Il-ċelebrazzjonijiet tal-festa ta’ San Pawl f’Malta, kemm dawk reliġjużi kif ukoll dawk popolari, juru kemm din il-figura hi għażiża għall-Maltin. Il-purċissjonijiet, il-quddies solenni u t-tradizzjonijiet marbuta ma’ din il-festa huma espressjoni ħajja tal-fidi u tal-għaqda tal-komunità. Fl-istess ħin, dawn iċ-ċelebrazzjonijiet iservu ta’ tifkira li l-fidi trid tiġi mgħixha mhux biss fil-festi, imma wkoll fil-ħajja ta’ kuljum.
B’kollox, il-festa ta’ San Pawl hi ħafna aktar minn tifkira storika. Hi stedina biex il-Maltin jerġgħu jiskopru l-għeruq spiritwali tagħhom u jġeddu l-impenn tagħhom lejn il-valuri tal-Evanġelju. Bħalma San Pawl ġab id-dawl tal-Kristjaneżmu f’Malta elfejn sena ilu, hekk ukoll illum hu jkompli jispira lill-poplu Malti biex ikun xhieda ta’ fidi ħajja, ta’ mħabba u ta’ tama fid-dinja moderna.