Victoria Cardiel via EWTN News
Bħala l-ewwel enċiklika tal-pontifikat tiegħu, Magnifica Humanitas, ippubblikata nhar it-Tnejn,jista’ jkunmeqjus bħala indikazzjoni tal-approċċ dottrinali tal-Papa Ljun XIV.
Wieħed mill-aktar aspetti sinifikanti ta’ dokumenti maġisterjali bħall-enċikliċi huma s-sorsi ta’ ispirazzjoni li l-Papa juża lil hinn mill-isfera strettament ekkleżjali — jiġifieri, mhux biss ċitazzjonijiet minn teologi kbar, Missirijiet tal-Knisja, jew pontifiċi iżda wkoll referenzi minn tradizzjonijiet u dixxiplini barra mill-Knisja.
Pereżempju, Ljun XIV jikkwota lil Viktor Frankl, it-tabib li sofra waqt erba’ kampijiet ta’ konċentrament Nazisti, inkluż Auschwitz, bejn l-1942 u l-1945. Minn dik l-esperjenza estrema — immarkata mill-qerda totali tal-inħawi tiegħu u l-isterminazzjoni tal-maħbubin tiegħu — ħarġet ix-xogħol universali tiegħu “It-Tiftix tal-Bniedem għat-Tifsira,” fejn Frankl jargumenta li, minkejja t-tbatija, il-ħajja tibqa’ ta’ min jgħixha.
Il-Papa jindika wkoll is-“sinifikat kważi profetiku” ta’ diversi espressjonijiet kulturali: id-Disa’ Sinfonija ta’ Beethoven, li jiddeskriviha bħala “xewqa għall-għaqda”; il-“Guernica” ta’ Pablo Picasso, “bħala denunzja tad-diżumanizzazzjoni”; u l-film “Schindler’s List” ta’ Steven Spielberg, “bħala sejħa biex il-passat ma jiġix ikkundannat għall-oblivjon.”
Fl-enċiklika, il-pontifex iwissi dwar ir-riskji li tiffaċċja l-ħajja demokratika f’kuntest fejn “il-kwistjoni ta’ x’inhu veru titlef l-interess,” u tagħti lok għal pragmatiżmu sodisfatt b'”dak li jidher utli jew effettiv.”
Biex juri l-konsegwenzi ta’ din l-indifferenza lejn il-verità — li, skont il-Papa, “twassal bil-mod iżda b’mod inesorabbli lejn it-totalitarjaniżmu” — huwa jdur lejn il-filosfa u t-teorista politika Ġermaniża-Amerikana Hannah Arendt.
F’“The Origins of Totalitarianism,” ippubblikat fl-1951, Arendt issostni li s-suġġetti ideali ta’ reġimi bħal dawn mhumiex neċessarjament dawk li huma konvinti ideoloġikament iżda pjuttost “nies li għalihom id-distinzjoni bejn il-fatt u l-finzjoni (jiġifieri, ir-realtà tal-esperjenza) u d-distinzjoni bejn il-veru u l-falz (jiġifieri, l-istandards tal-ħsieb) ma għadhomx jeżistu,” kif ikkwotat f’Magnifica Humanitas .
Il-pontifex jikkwota wkoll lill-kittieb Kattoliku tas-seklu 20 JRR Tolkien, speċifikament “The Lord of the Rings: The Return of the King,” il-konklużjoni epika tat-triloġija famuża tiegħu. Permezz tas-saħħar Gandalf, il-papa jfakkar fir-responsabbiltà morali ta’ kull ġenerazzjoni: “Mhux xogħolna li nikkontrollaw il-mareat kollha tad-dinja, iżda li nagħmlu dak li hemm fina għall-għajnuna ta’ dawk is-snin li fihom ninsabu stabbiliti, billi nneħħu l-ħażen mill-għeruq fl-għelieqi li nafu, sabiex dawk li jgħixu warajhom ikollhom art nadifa x’jaħdmu.”
Flimkien ma’ dawn ir-referenzi, il-pontifex ifakkar fil-moviment tad-drittijiet ċivili fl-Istati Uniti, assoċjat mat-tmexxija ta’ Martin Luther King Jr., kif ukoll fit-tmiem tal-apartheid fl-Afrika t’Isfel wara l-ħelsien ta’ Nelson Mandela u d-deċiżjoni tiegħu li “ma jċedix il-futur għall-mibegħda.”
It-test maġisterjali jirrikonoxxi wkoll ix-xhieda ta’ nisa “kuraġġużi u ġenerużi” bħal Santa Laura Montoya, Santa Tereża ta’ Calcutta, Dorothy Day, u Elisabeth Elliot (1926–2015), missjunarja, kittieba u kelliema Kristjana Amerikana influwenti.
Flimkien magħhom, Ljun jsemmi figuri prominenti minn diversi oqsma tal-għarfien u l-azzjoni soċjali li mhumiex neċessarjament Kattoliċi. Fosthom hemm Marie Curie (1867–1934), pijuniera fl-istudju tar-radjuattività u l-ewwel persuna li rċeviet żewġ Premjijiet Nobel f’oqsma differenti (fiżika u kimika); Maria Montessori, it-tabiba, edukatriċi u filosofa Taljana li rivoluzzjonat l-edukazzjoni billi poġġiet lit-tfal fiċ-ċentru tat-tagħlim; u Wangari Maathai (1940–2011), l-attivista Kenjana, fundatriċi tal-Moviment Green Belt, u l-ewwel mara Afrikana li rċeviet il-Premju Nobel għall-Paċi fl-2004 għall-kontribut tagħha għall-iżvilupp sostenibbli, id-demokrazija u l-paċi.
Huwa jirreferi wkoll għal Benazir Bhutto (1953–2007), mexxejja politika Pakistana prominenti u l-ewwel mara eletta biex tiggverna pajjiż b’maġġoranza Musulmana, li serviet bħala prim ministru f’żewġ okkażjonijiet, mill-1988–1990 u mill-1993–1996.
Kollha kemm huma, flimkien ma’ ħafna nisa oħra minn kontinenti differenti, jinnota Ljun XIV, ikkontribwew permezz tal-isforzi tagħhom biex “jagħmlu l-istorja aktar umana.”
Barra minn hekk, fit-taqsima li tindirizza l-edukazzjoni, il-pontifex jikkwota lil Platun — speċifikament is-Seba’ Ittra tiegħu, li tmur lura għas-sena 353 QK — fejn, waqt li jirrakkonta ż-żjara tiegħu f’Sirakuża taħt it-tiranni Dijonisju x-Xiħ u Dijonisju ż-Żgħir, il-filosfu Grieg jesponi parti mid-duttrina politika u etika tiegħu.
L-enċiklika tenfasizza wkoll komunitajiet reliġjużi li jagħżlu li jgħixu f’postijiet foqra u perikolużi. Il-Papa jsejħilhom “martri tal-fraternità u l-ġustizzja,” bħal San Massimiljanu Marija Kolbe, San Óscar Romero, u l-Beatu Enrique Angelelli; kif ukoll xhieda oħra li, taħt kundizzjonijiet ħorox u spiss inumani, inkarnaw it-tama tal-Vanġelu u d-dinjità tal-persuna umana, bħall-Venerabbli François-Xavier Nguyễn Văn Thuận.