L-istorja tad-devozzjoni lejn il-Verġni ta’ Almudena li se tirċievi Ljun XIV f’Madrid

Almudena Martínez-Bordiú via EWTN News

F’riġlejn il-Verġni ta’ Almudena, li tgħasses il-Katidral ta’ Madrid —li quddiemu se jitlob il-Papa Ljun XIV fit-8 ta’ Ġunju—, Dun Jesús Junquera, kanoniku u president tal-Avvenimenti Pubbliċi tat-tempju għal aktar minn żewġ deċennji, jirċievi l-ACI Prensa.

Fl-uffiċċju tiegħu, li jinsab ħdejn l-istess taraġ minn fejn ir-Re Alfonso XII kien jidħol mill-Palazz Irjali għall-qabar ta’ martu, María de las Mercedes —li mietet biss ħames xhur wara ż-żwieġ tagħhom—, il-qassis jispjega l-istorja wara d-devozzjoni lejn il-qaddisa patruna ta’ Madrid, il-Verġni li —jassigura hu—, “dejjem akkumpanjat lin-nies ta’ Madrid.”

Il-Verġni ta’ Almudena fil-Katidral ta’ Madrid. Ritratt: Wikimedia Commons

Storja ta’ dlam u dawl

Il-qassis Spanjol jispjega li l-istorja tal-Verġni ta’ Almudena hija mmarkata minn “dlam u dawl,” peress li x-xbieha “terġa’ tidher diversi drabi” matul is-sekli.

L-ewwel xbieha meqjuma f’Madrid bit-titlu ta’ Omm Alla kienet tinsab f’ermitaġġ żgħir ħdejn ix-Xmara Manzanares. Skont Dun Junquera, dan it-titlu aktar tard sar magħruf bħala l-Immakulata Kunċizzjoni.

“Hemm devozzjonijiet Marjani oħra famużi ħafna f’Madrid, bħall-Verġni ta’ Atocha, li wkoll hija maħbuba ħafna f’Madrid, iżda kienet tinsab eżatt barra s-swar tal-belt. Dak hu li jiddistingwi waħda mill-oħra. Il-Katidral ta’ Almudena kien dejjem fil-limiti tal-belt, ġewwa s-swar tal-belt, filwaqt li l-Verġni ta’ Atocha kienet fl-‘għelieqi ta’ Atocha,’ barra s-swar,” jispjega.

Purċissjoni tal-festa f’Madrid fl-2024. Ritratt: Wikimedia Commons

Il-Verġni tal-karnaġġjon skur

Skont it-tradizzjoni, l-istatwa tal-Madonna kienet moħbija waqt l-invażjoni Musulmana tar-renji Visigotiċi fi Spanja. “In-nies ta’ Madrid beżgħu li din ix-xbieha, li kienet tirrappreżenta lill-Omm Alla, setgħet tiġi profanata, u għalhekk iddeċidew li jaħbuha,” jispjega Dun Junquera.

Huma ħbewha f’vojt fis-sur li kien jipproteġi l-belt. U, iżid il-kanoniku, “kienu wisq imdejqin biex iħalluha fid-dlam, u ħallewha b’żewġ xemgħat żgħar mixgħula.”

Tliet sekli wara, matul ir-Reconquista fl-1085, Alfonso VI ta’ León staqsa dwar ix-xbieha tal-Madonna hekk kif għadda minn Madrid fi triqtu lejn Toledo. Madankollu, wara tant żmien, ħadd ma kien jaf fejn kienet moħbija.

“Imbagħad Alfonso VI għamel wegħda lil Alla: li jekk jirbaħ lil Toledo, kien se jerġa’ lura lejn Madrid u ma jieqafx qabel ma jsib lill-Verġni.” Wara li rebaħ il-belt, il-monarka rritorna lejn Madrid u organizza purċissjoni grandjuża li fiha, skont it-tradizzjoni, ipparteċipa anke Rodrigo Díaz de Vivar, El Cid.

Kien dakinhar, hekk kif għaddew minn quddiem il-ħajt, li xi ġebel inqalgħu mill-ħajt, u hemmhekk dehret ix-xbieha, li “kienet għadha mdawla miż-żewġ xemgħat, li ma kinux intefgħu. Huwa għalhekk li ngħidu li hija l-Verġni tal-karnaġġjon skur, għax dak id-duħħan skura wiċċha,” jgħid il-kanonku.

Ir-re ordna li l-istatwa tiġi rritornata fil-knisja oriġinali tagħha, Santa María, li kkonsagra mill-ġdid wara li kienet ġiet konvertita f’moskea. Minn dakinhar ’il quddiem, bdiet tiġi meqjuma bħala “Santa María Real de la Almudena.” L-isem “Almudena” ġej mill-Għarbi al-mudayna , li jfisser “ċittadella,” “fortizza,” jew “reċint imdawwar b’ħitan.” 

Fis-seklu 19, il-knisja ta’ Santa María de la Almudena twaqqgħet. Sa mill-1868, ir-Reġina María de las Mercedes inkoraġġiet il-bini ta’ knisja ġdida minħabba d-devozzjoni tagħha, iżda din ma nbnietx qabel aktar minn seklu wara.  

Fl-4 ta’ April 1883, Alfonso XII poġġa l-ewwel ġebla ta’ proġett iddisinjat mill-Markiż ta’ Cubas. L-immaġni attwali tal-Verġni ta’ Almudena mhijiex l-oriġinali, iżda skultura fl-istil Gotiku tard, magħmula fl-aħħar tas-seklu 15.

B’entużjażmu partikolari, il-qassis jenfasizza li hemm ħafna mirakli attribwiti għall-interċessjoni tagħha. “L-aktar importanti huma rappreżentati f’medaljuni fuq l-awreola tal-kuruna tagħha, bħall-konverżjoni tal-Moriscos.”

L-aħħar waħda “kienet il-bomba li ħawlu li ma splodietx. Anke l-pulizija qalet li kien miraklu tal-Almudena,” jiftakar il-kanonku, waqt li jirreferi għall-apparat li tqiegħed ġewwa t-tempju fi Frar 2013.

Il-Katidral tal-Almudena f’Madrid, bl-istatwa ddedikata lil San Ġwanni Pawlu II. Kreditu: Almudena Martínez-Bordiú / ACI Prensa.
Il-Katidral tal-Almudena f’Madrid, bl-istatwa ddedikata lil San Ġwanni Pawlu II. Kreditu: Almudena Martínez-Bordiú / ACI Prensa.

It-tielet Papa li żar il-Katidral

Wara l-konsagrazzjoni storika tat-tempju minn San Ġwanni Pawlu II fil-15 ta’ Ġunju 1993, u ż-żjara ta’ Benedittu XVI f’Awwissu 2011, matul il-Jum Dinji taż-Żgħażagħ, il-Papa Ljun XIV se jsir it-tielet pontife li jżur il-Katidral tal-Almudena.

Skont Patri Junquera, Ljun XIV innifsu esprima x-xewqa tiegħu li jmur jitlob quddiem il-Madonna u joffrilha l-fjuri. “Għadna ma nafux jekk iġibx il-fjura tad-deheb jew le; dik hija s-sorpriża tal-aħħar minuta,” jgħid bi tbissima.

Minkejja l-koordinazzjoni impenjattiva u l-“ġenn” u x-“xogħol enormi” involut fl-organizzazzjoni u l-finalizzazzjoni tad-dettalji loġistiċi kontra l-ħin, Fr. Junquera jesprimi s-sodisfazzjon tiegħu u “ferħ speċjali” li seta’ jilqa’ lill-Papa.

Eżatt bħall-istorja tal-Verġni, huwa jaċċerta li bil-wasla tal-Papa “se nkunu għalkollox fid-dawl u, għal darb’oħra, se jidher li l-Verġni ta’ Almudena qatt ma telqet minn Madrid.”

“Dejjem ħadet ħsieb Madrid. Matul il-gwerer, matul l-invażjoni Franċiża, dejjem kienet hemm u tkompli tieħu ħsiebna,” tikkonkludi.

LURA GĦALL-FAĊĊATA